Hepimize Ekonomi

ŞU ‘BORÇ’ MESELESİNİ KONUŞALIM ARTIK

09/04/2018 Serina Dericiyan 2 Yorum

Paylaşın

$Facebook\\\\\\\\\\\\\\\$

$Twitter\\\\\\\\\\\\\\\$

$LinkedIn\\\\\\\\\\\\\\\$

$Google+\\\\\\\\\\\\\\\$

http://www.serinadericiyan.com/2018/04/09/su-borc-meselesini-konusalim-artik/

Son dönemde yaşadığımız piyasa çalkantılarının, kurlardaki ve tahvil faizlerindeki yükselişin temel nedeni, ülkemize döviz getirmekten çekinen, hatta var olanı da götürmeye çalışan yabancı yatırımcılar. Zaten, sürekli cari açık (döviz açığı) veren bir ülke olarak, daimi bir döviz kıtlığı içindeyiz. Yabancılar da döviz getirmeyince, kur aldı başını gidiyor; malum, arz-talep dengesi(zliği).

Peki yabancı niye döviz getirmiyor? Öncelikle, küresel olarak likiditenin azaldığı bir dönemdeyiz. Amerika’da FED faiz arttırım sürecinde olduğu için, dolar ana vatanına geri dönüyor. Sadece bu yüzden değil elbette, bizden kaynaklanan güçlü sebepler de var. Sık kullanılan tabirle, ‘kırılganlığımız’ iyice artmış durumda. Ekonomimiz neden kırılgan? Enflasyonumuz çok yüksek, bir türlü düşmüyor; üstelik de, Venezuella’yı filan saymazsak, Dünya’nın hiçbir yerinde enflasyonun olmadığı bir dönemde. Cari açığımız da hızlı yükseliyor. Ekonomik sıkıntıların üstüne, siyasi ve jeopolitik riskleri de ekleyelim. Yani, iş, sadece birinin tetiği çekmesine kalmıştı; tetiği çeken Moody’s oldu, kredi notumuzu düşürerek.

İşte borç konusu da burada devreye giriyor. Çünkü yüksek dış borcumuz, kırılganlığımızı daha da arttırıyor. Kritik nokta, özellikle dışarıdan alınan borcun yüksek olması. Çünkü dış borç, döviz cinsinden olduğu için, döviz kıtlığını derinden hissettiğimiz bugünlerde iyice göze batıyor.

Borç deyince, ortalıkta uçuşan o kadar çok rakam var ki, keyfiniz nasıl istiyorsa, bu rakamları o şekilde kullanabilirsiniz; isterseniz çok şık sunarsınız, isterseniz yerin dibine geçirebilirsiniz. Ben elimden geldiğince, konunun hem şık tarafını hem de ürkütücü tarafını ortaya koymaya çalışacağım. Biraz fazla rakam kullanarak bunaltabilirim, affola… Devamını Oku

ANILARIMLA ’94 KRİZİ, 5 NİSAN KARARLARININ YIL DÖNÜMÜNDE

05/04/201819/04/2018 Serina Dericiyan 2 Yorum

Paylaşın

$Facebook\\\\\\\\\\\\\\\$

$Twitter\\\\\\\\\\\\\\\$

$LinkedIn\\\\\\\\\\\\\\\$

$Google+\\\\\\\\\\\\\\\$

http://www.serinadericiyan.com/2018/04/05/anilarimla-94-krizi-5-nisan-kararlarinin-yil-donumunde/

Bugün 5 Nisan Kararları’nın 24.yıl dönümü: ’94 krizini bitiren değil ama tahribatını ortadan kaldırarak ekonomiyi rayına sokmaya çalışan kararlar, o zamanki rayına…

Piyasalardaki krizi bitiren neydi, daha doğrusu yangını söndüren? Yıllık basit %200 (yazı ile iki yüz) faizli, üç ay vadeli ‘Süper Bono’; yani paranıza üç ayda net %50 faiz kazandıran bono (o zaman vergi de yoktu bonolarda).

Nasıl geldik o noktaya peki? Anılarımdan yola çıkarak anlatmaya çalışacağım. Detaylarda minik yanlış hatırlamalar olabilir, ama beni tanıyanlar bilir: hafızama güvenebilirsiniz, yüzde yüz olmasa da, büyük oranda. (Rakamları ve tarihleri, kaynaklardan kontrol ederek yazdım, merak etmeyin.)

Üniversiteyi bitirdikten hemen sonra çalışmaya başladığım bankada, eğitim sürecini tamamladıktan sonra 1 Mart 1993 günü Hazine bölümünde çalışmaya başlamıştım. Bono masasında çalışıyordum. Devamını Oku

ENFLASYONLA İLGİLİ GEÇEN AYKİ BAŞLIĞIMI KULLANSAM AYIP OLUR MU

03/04/2018 Serina Dericiyan Yorum yapın

Paylaşın

$Facebook\\\\\\\\\\\\\\\$

$Twitter\\\\\\\\\\\\\\\$

$LinkedIn\\\\\\\\\\\\\\\$

$Google+\\\\\\\\\\\\\\\$

http://www.serinadericiyan.com/2018/04/03/enflasyonla-ilgili-gecen-ayki-basligimi-kullansam-ayip-olur-mu/

Mart Enflasyonu: Yine Gıda Fiyatları… Evet, aynen Şubat ayında olduğu gibi…

Mart’ta yıllık TÜFE artışı %10,23, aylık artış ise %0,99 oldu; beklentilerin biraz üzerinde.

Geçen yılın ilk dört ayında, aylık enflasyonlar oldukça yüksek gerçekleşmişti. Bu yüzden, biz bu yılın ilk dört ayında, baz etkisinin güçlü desteğiyle, yıllık enflasyonda önemli düşüşler görmeyi hayal etmiştik; tek haneleri bu aylarda göreceğimize neredeyse emindik. Şimdi aşağıdaki grafiğe bakalım hayaller gerçek olmuş mu. Devamını Oku

DIŞ TİCARETTE BU AY, BARDAĞIN DOLU TARAFINI GÖRMEK İSTEDİM

30/03/2018 Serina Dericiyan Yorum yapın

Paylaşın

$Facebook\\\\\\\\\\\\\\\$

$Twitter\\\\\\\\\\\\\\\$

$LinkedIn\\\\\\\\\\\\\\\$

$Google+\\\\\\\\\\\\\\\$

http://www.serinadericiyan.com/2018/03/30/dis-ticarette-ay-bardagin-dolu-tarafini-gormek-istedim/

Bugün Şubat ayı dış ticaret verileri açıklandı. Ocak-Şubat toplamında dış ticaret açığımız 14,8 milyar USD; geçen yılın aynı dönemindeki açık, 8,1 milyar USD idi.

İlk iki aylık ihracatımız geçen yılın aynı dönemine göre %9,8 artışla 25,6 milyar USD; ithalatımız ise %28,8 artışla 40,5 milyar USD oldu.

Sadece Şubat ayına bakarsak, ihracat 13,2 milyar USD, ithalat 18,9 milyar USD, dış ticaret açığı da 5,8 milyar USD oldu.

Ben artık, cari açıktaki artış, ithalattaki kötüleşme vb. üzerine kaygılarımı dile getirmekten sıkıldığım için, bu kez dış ticaret verilerine iyimser taraftan bakmak için kendimi zorladım. Sizlerle de bu iyimser notlarımı paylaşacağım. Devamını Oku

BİZ BU BÜYÜME İÇİN NE BEDELLER ÖDÜYORUZ

29/03/2018 Serina Dericiyan Yorum yapın

Paylaşın

$Facebook\\\\\\\\\\\\\\\$

$Twitter\\\\\\\\\\\\\\\$

$LinkedIn\\\\\\\\\\\\\\\$

$Google+\\\\\\\\\\\\\\\$

http://www.serinadericiyan.com/2018/03/29/biz-buyume-icin-ne-bedeller-oduyoruz/

Bugün 2017 son çeyrek büyüme rakamları açıklandı. 2017 yılında, 2016’ya göre %7,4 büyümüşüz. Sadece son çeyrek büyümesine baktığımızda, 2017 son çeyrekte, 2016’nın son çeyreğine göre %7,3 büyümüşüz. Üçüncü çeyrekte %11,1 büyümüştük ve efsane olmuştu, hatırlarsınız.

GSYH 2017 yılında ne kadar olmuş derseniz, 3,1 trilyon TL olmuş (cari fiyatlarla), ABD doları karşılığı da 851 milyar USD. Kişi başına düşen gelir, yani GSYH’nin toplam nüfusa bölünmesi ile bulunan rakam, 10.597 USD. Önceki yıl, 10.883 USD idi. Kur yükseldikçe dolar bazında fakirleştiğimizi zaten biliyoruz. Bunlar da bu acı gerçeğin rakamsal karşılığı; üstelik de, bu kadar güçlü büyüdüğümüz bir yılda.

Büyümenin alt kırılımlarına dair değerlendirmeleri yazının son bölümünde bulabilirsiniz. Ama biz önce bu büyüme rakamını bir sorgulayalım. Devamını Oku

PERŞEMBE GÜNÜ GELECEK BÜYÜME RAKAMLARINA HAZIRLANALIM

27/03/2018 Serina Dericiyan Yorum yapın

Paylaşın

$Facebook\\\\\\\\\\\\\\\$

$Twitter\\\\\\\\\\\\\\\$

$LinkedIn\\\\\\\\\\\\\\\$

$Google+\\\\\\\\\\\\\\\$

http://www.serinadericiyan.com/2018/03/27/persembe-gunu-gelecek-buyume-rakamlarina-hazirlanalim/

29 Mart Perşembe günü, 2017 son çeyrek büyüme rakamları açıklanacak. Böylece 2017 yılını nasıl bir büyüme oranıyla bitirdiğimizi göreceğiz. Gerçi bugün Başbakan “2017 büyümesi %7-7,5 arasında olacak” dedi ve uzman tahminleri de aynı yönde.

Biz, veri öncesinde, büyümeyi ve alt detaylarını nasıl okumamız gerektiği ile ilgili bazı hazırlıklar yapalım. Devamını Oku

SON ZAMANLARDA DUYDUĞUM EN (TEK) UMUT VERİCİ HABER EKONOMİDE

26/03/2018 Serina Dericiyan Yorum yapın

Paylaşın

$Facebook\\\\\\\\\\\\\\\$

$Twitter\\\\\\\\\\\\\\\$

$LinkedIn\\\\\\\\\\\\\\\$

$Google+\\\\\\\\\\\\\\\$

http://www.serinadericiyan.com/2018/03/26/son-zamanlarda-duydugum-en-tek-umut-verici-haber-ekonomide/

Cari açık, ekonomide yaşadığımız çoğu sıkıntının kökeninde yatan sebep. Bunu, biraz da can sıkıcı bir sıklıkla dile getiriyorum.

Her ay düzenli olarak 3-5 milyar USD civarı cari açık veriyoruz. Aralık ve Ocak aylarında bu rakam 7 milyar USD’yi aştı. Bu ne demek? Her ay bu kadar dövizi, yurt dışından borç ya da sermaye olarak bulmak zorundayız. Yani biz daimi olarak döviz kıtlığı yaşayan bir ülkeyiz. Dünya’da ve/veya ülkemizde işlerin ‘kötü’ gittiği dönemlerde, bu dövizi bulmakta zorlanıyoruz. Böyle zamanlarda, içeride döviz kurları alıp başını gidiyor. Tam da şu günlerde, hem Dünya’da hem de ülkemizde işlerin kötü gittiği bir dönemdeyiz. O yüzden de, dışarıdan döviz yatırımı gelmiyor, içeride olanın bir kısmı da kaçıp gitmenin peşinde. Haliyle, kurlar rekor üstüne rekor kırıyor. Devamını Oku

“DOLAR, JAPON EV KADINLARI YÜZÜNDEN YÜKSELDİ” DİYORLAR

23/03/2018 Serina Dericiyan Yorum yapın

Paylaşın

$Facebook\\\\\\\\\\\\\\\$

$Twitter\\\\\\\\\\\\\\\$

$LinkedIn\\\\\\\\\\\\\\\$

$Google+\\\\\\\\\\\\\\\$

http://www.serinadericiyan.com/2018/03/23/dolar-japon-ev-kadinlari-yuzunden-yukseldi-diyorlar/

Dün gece yarısından sonra, saat 02:00 sularında, USD/TL 4,03’ü görerek uzunca zamandır beklenen o meşhur psikolojik sınırı aştı. Ancak, sabah bizim piyasalarımız açıldığında, biraz sakinleşerek, güne 3,96-3,97 seviyelerinden başladı. Gün içinde de bu aralıkta işlem görmeye devam etti.

Gece biz uyurken, USD/TL’nin 4’ü aştığı saatlerde, hangi piyasalar açık? Uzak doğu piyasaları. Diyorlar ki, “kurlardaki yükseliş, Japonya’da carry trade yapan bireysel yatırımcıların TL long pozisyonlarında stop-loss yapmalarından kaynaklanıyor”.

Bunun Türkçe meali şöyle: Devamını Oku

‘FAİZ’ DENDİĞİNDE, SİZ HANGİ FAİZİ ANLIYORSUNUZ?

19/03/2018 Serina Dericiyan Yorum yapın

Paylaşın

$Facebook\\\\\\\\\\\\\\\$

$Twitter\\\\\\\\\\\\\\\$

$LinkedIn\\\\\\\\\\\\\\\$

$Google+\\\\\\\\\\\\\\\$

http://www.serinadericiyan.com/2018/03/19/faiz-dendiginde-siz-hangi-faizi-anliyorsunuz/

Faiz tartışmaları almış başını giderken memlekette, ‘faiz’ dendiğinde hangi faizi anlıyoruz acaba? Kaç değişik ‘faiz’ var? TCMB faizleri değiştirmediğinde, ülkedeki tüm faizler mi sabit kalıyor? Peki, TCMB faizle ilgili kararları verirken, neye bakıyor ya da bakması gerekiyor? TCMB’nin aldığı faiz kararları, tahvil faizlerini, Banka faizlerini nasıl etkiliyor? Ya faiz-döviz ilişkisi?

Buyurun… Devamını Oku

“PİYASALAR KARIŞMIŞ, BÜTÇE KİMİN UMURUNDA” DEMEYİN

15/03/2018 Serina Dericiyan Yorum yapın

Paylaşın

$Facebook\\\\\\\\\\\\\\\$

$Twitter\\\\\\\\\\\\\\\$

$LinkedIn\\\\\\\\\\\\\\\$

$Google+\\\\\\\\\\\\\\\$

http://www.serinadericiyan.com/2018/03/15/piyasalar-karismis-butce-kimin-umurunda-demeyin/

Şubat ayı bütçe gerçekleşme sonuçları bugün açıklandı. Yani, Şubat’ta devletimiz ne harcamış, ne gelir toplamış gördük.

Şubat ayında, kamu bütçesi 1,9 milyar TL açık vermiş. Ocak’ta ise 1,7 milyar TL ‘fazla’ vardı. İki aylık kümülatif bütçe, 200 milyon TL (cik) bir açık vermiş oldu. Geçen yılın ilk iki ayında, bütçe 4,6 milyar TL fazla vermişti. Ama söz konusu bütçe gerçekleşmeleri olunca, ay bazında karşılaştırmalar pek bir anlam ifade etmiyor; zira, bütçe harcamaları, aydan aya büyük dalgalanmalar gösteriyor. Dolayısıyla, yıl bitene kadar neyle karşılaşacağımızı öngöremiyoruz.

Olsun, biz yine de Şubat verilerine göz atmaya devam edelim. Devamını Oku