Kategori: Enflasyon

Cuma günü Temmuz ayı enflasyon rakamları açıklandı. Aylık TÜFE %0,55 arttı. Böylece yıllık enflasyon da %15,85’e yükseldi.

Enflasyon verisinin, başta Papaz Brunson nedeniyle gerilen ABD ilişkileri olmak üzere, yoğun gündemin gölgesinde kaldığını söyledi bazı uzmanlar. Aslında, piyasaları coşturacak (!) bir veriydi sanki.

Evet, Temmuz’da %16’yı aşması beklenen yıllık enflasyon, %16’nın biraz altında kaldı ve biz buna sevindik; çünkü son aylarda, açıklanan enflasyon, ekonomistlerin tahminlerinden yüksek çıkıyordu hep. Bu seferki, beklenti altında gelen enflasyonun temel nedeni, manşet enflasyonu düşürmeye yetmemiş olsa da, gıda fiyatlarındaki düşüş. Özellikle sebze-meyve fiyatlarında, bir önceki aya göre, %3,12 oranında düşüş var; gıdanın toplamı da %0,44 oranında düşmüş. Bu düşüşler çok normal, hatta az. Hayır, yaz mevsiminden kaynaklı değil; gıdada o mevsimsellik etkisini görmeyeli epey zaman oluyor. Esas neden, sebze-meyve fiyatlarının bir önceki ay, aylık bazda %17,51 artması; dikkat, yıllık değil aylık artış bu. Toplam gıda da Haziran’da %6,33 artmıştı ve aylık %2,61 gelen ve hepimizi şok eden TÜFE artışında da etkisi büyüktü. Söylemek istediğim şu: bir ay bu kadar yükselen sebze-meyve fiyatlarının, sonraki ay bir miktar gerilemesi normal ve hatta bu düşüş oranı çok yetersiz. Devamını Oku

Paylaşın

Haziran ayı enflasyon rakamları yıllık bazda, tüketici fiyatlarında, %15,4, üretici fiyatlarında %23,7 olarak gerçekleşti.

Bu rakamların ne kadar yüksek olduğunu biliyoruz; bilmenin ötesinde her gün yaşıyoruz. Bu yüksek enflasyon rakamlarının sebebi, iki temel unsur: gıda fiyatlarındaki artış ve yüksek döviz kurları.

Enflasyonu yukarı iten bu iki temel unsura ek olarak, yüksek tüketici talebi de, fiyatların yükselmesinde etkili olmakta. İlk çeyrekte %11 artan hane halkı tüketim harcamalarının, ikinci çeyrekte bir miktar yavaşlaması beklenmekle birlikte, esas yavaşlamanın üçüncü çeyrekten itibaren hissedileceği aşikar. Devamını Oku

Paylaşın

Bugün Mayıs ayı enflasyon rakamları açıklandı. Beklentilerin biraz üzerinde, TÜFE (tüketici fiyat endeksi) aylık bazda %1,62; yıllıkta da %12,15 yükseldi.

Geçen ay, yıllık enflasyon %10,85 idi. Devamını Oku

Paylaşın

Dün Nisan ayı enflasyon verileri açıklandı. TÜFE’de aylık artış %1,87, yıllık artış da %10,85 olarak gerçekleşti; beklentilerin oldukça üzerinde ne yazık ki…

Mart ayının yıllık enflasyonu %10,23 idi. Böylece, azar azar da olsa, son 4 aydır aşağı gelen yıllık enflasyon yine yönünü yukarı çevirdi. Üstelik de, artık hiç kimse, kısa vadede enflasyonun tekrar düşüşe geçmesini beklemiyor. Yıl içinde, %12-13’leri göreceğimiz konuşuluyor; yıl sonu kapanışı için de %11-12 seviyeleri gündemde. Tek haneli enflasyon beklentileri masallarda kaldı. Bu kur seviyelerinde başka ne beklenebilir ki…

Sadece kurdaki artış mı? Hayır elbette. Devamını Oku

Paylaşın

Mart Enflasyonu: Yine Gıda Fiyatları… Evet, aynen Şubat ayında olduğu gibi…

Mart’ta yıllık TÜFE artışı %10,23, aylık artış ise %0,99 oldu; beklentilerin biraz üzerinde.

Geçen yılın ilk dört ayında, aylık enflasyonlar oldukça yüksek gerçekleşmişti. Bu yüzden, biz bu yılın ilk dört ayında, baz etkisinin güçlü desteğiyle, yıllık enflasyonda önemli düşüşler görmeyi hayal etmiştik; tek haneleri bu aylarda göreceğimize neredeyse emindik. Şimdi aşağıdaki grafiğe bakalım hayaller gerçek olmuş mu. Devamını Oku

Paylaşın

Bugün Şubat ayı enflasyon rakamları açıklandı. (Cumartesi günkü ‘Enflasyon Nasıl Hesaplanıyor?’ başlıklı yazımda Ocak ayı demişim. Fark edince, düzelttim; ben düzeltmeden önce okuyanlar kusuruma bakmasın bu dalgınlık için.)

Şubat’ta enflasyon, aylık %0,73, yıllık %10,26 artmış. (Ocak’ta %1,02 ve %10,35 idi.) Beklentiler, aylık enflasyonun %0,50, yıllığın da %10 olması yönündeydi.

Bu yıla başlarken, yüksek enflasyonun canımızı çok sıkıyor olmasına rağmen, şöyle olumlu bir beklentimiz vardı: yılın ilk aylarında, büyük ölçüde baz etkisinin yardımıyla, enflasyon gerileyecek (hiç değilse manşet enflasyon), hatta tek haneye düşecekti. Ocak’ta beklediğimiz düşüşü görmüştük de, yıllık enflasyonda 1 puanın üzerinde düşüş olmuştu (çekirdek enflasyonda değil maalesef, manşet enflasyonda). Peki Şubat’ta? Devamını Oku

Paylaşın

Pazartesi Şubat ayı enflasyon verileri açıklanacak. Malum, son 1 yıldır, ekonomide temel baş belamız yüksek enflasyon. Yeni veri gelmeden önce, enflasyonun nasıl hesaplandığına değinmek istiyorum, fazla tekniğe bulaşmadan.

Zira, bu enflasyon meselesinin ilginç bir yanı var: biz bir türlü ikna olamıyoruz, açıklanan rakamların doğru olduğuna ve gerçeği yansıttığına; kendimizce, kendi harcamalarımızdan yola çıkarak kendi enflasyonumuzu hesaplama fırsatımız olduğundan muhtemelen. Diğer ekonomik göstergeleri hesaplama şansımız yok; mesela bize “cari açık 2017 yılında 47 milyar USD oldu” dediklerinde, “olur mu canım, çok daha yüksek, en az 70-80 milyar USD vardır” diyemiyoruz. Oysa enflasyon söz konusu olduğunda, bize “2017’de enflasyon %12 oldu” dediklerinde, “ne 12’si ya, en az %20’dir, eti, sütü, peyniri, sebzeyi geçen yıl şu fiyata alıyorduk, şimdi bu fiyata alıyoruz” diyebiliyoruz. Devamını Oku

Paylaşın

Bugün (3 Şubat) Ocak 2018 enflasyon verileri açıklandı. Yıllık enflasyon, Ocak’ta %10,35 oldu ve beklentilerimizi yanıltmayarak, Aralık ayındaki rakama göre, 1,5 puandan fazla düştü.

Oysa, çekirdek enflasyona baktığımızda, geçen ayki %12,28 olan yıllık rakam, bu ay %12,31 oldu. Yani, kabaca aynı kaldı diyebiliriz, ki bu bile sevindirici mi desek bilemiyorum, çünkü aylardır, yükselen bir trend izliyordu. (Küçük bir not: Çekirdek enflasyonun, birbirine benzeyen, birden fazla göstergesi var; diğer göstergelerde bir önceki ayın rakamlarına göre çok minik düşüşler var.)

Peki, TCMB’nin kendi ifadesiyle ‘sıkı duruş’unun, enflasyonu düşürmede ne derece etkili olduğunu anlatan esas gösterge kabul ettiğimiz ‘çekirdek enflasyon’ neden düşmüyor? Devamını Oku

Paylaşın

5 Şubat Pazartesi günü Ocak 2018 enflasyon verileri açıklanacak. Taze verileri görmeden önce, daha önceden sözünü verdiğim ‘çekirdek enflasyon’u konu etmek istiyorum bugün.

Çekirdek enflasyon, daha teknik tabiriyle ‘Özel Kapsamlı TÜFE Göstergeleri–ÖKTG’, TCMB’nin uyguladığı politikaların, enflasyonu düşürmede ne derece etkili olduğunu anlatan bir göstergedir. Nasıl mı? Devamını Oku

Paylaşın

2017 Aralık ayı enflasyon rakamları 3 Ocak’ta açıklandı. TÜFE’deki (Tüketici Fiyat Endeksi) yıllık artış oranı %11,92 oldu. Aralık, yılın son ayı olduğu için, bu rakam, 2017 yılı enflasyon oranı olarak kayıtlara geçti. Böylece, 2003’ten bu yana, enflasyonun en yüksek yıl sonu kapanış değerini de görmüş olduk.

Kasım ayındaki yıllık enflasyon oranıyla karşılaştırdığımızda, bu rakam %1’in üzerinde daha düşük; Kasım’da yıllık enflasyon %12,98 idi. Sevinelim mi bu düşüşe? Devamını Oku

Paylaşın